HABER49-Bu nüfusun 21 milyon 375 bin 930’unu çocuklar oluşturdu. Çocuk nüfusun toplam içindeki payı ise yüzde 24,8 olarak kayıtlara geçti. Verilere göre çocuk nüfusun yüzde 51,3’ü erkek, yüzde 48,7’si ise kız çocuklardan oluşuyor. Bu oranlar, cinsiyet dağılımının dengeli olduğunu gösterse de genel çocuk nüfus oranındaki düşüş dikkat çekiyor. Birleşmiş Milletler tanımına göre 0-17 yaş grubunu kapsayan çocuk nüfusun 1970 yılında yüzde 48,5 olan oranı, 1990’da yüzde 41,8’e ve 2025’te yüzde 24,8’e kadar geriledi. Bu düşüş, Türkiye’nin demografik yapısında yaşlanma eğilimini ortaya koyuyor.
Çocuk Nüfus Oranı Düşüş Eğiliminde
Nüfus projeksiyonlarına göre Türkiye’de çocuk nüfus oranının önümüzdeki yıllarda da düşmeye devam etmesi bekleniyor. 2030 yılında bu oranın yüzde 22,1’e, 2040’ta yüzde 17,9’a, 2060’ta yüzde 16,9’a ve 2100’de yüzde 14,5’e kadar gerilemesi öngörülüyor. Avrupa Birliği ortalaması ise 2025 itibarıyla yüzde 17,6 seviyesinde bulunuyor. Türkiye, bu oranla birçok AB ülkesinin üzerinde yer alıyor. Ülkeler arasında en yüksek çocuk nüfus oranına sahip ülke İrlanda olurken, en düşük oranlar Malta, İtalya ve Portekiz’de görülüyor. Türkiye’de ise Şanlıurfa, Şırnak ve Mardin çocuk nüfus oranının en yüksek olduğu iller arasında yer alıyor. Tunceli, Edirne ve Kırklareli ise en düşük oranlara sahip iller olarak öne çıkıyor.
Eğitim ve Sağlık Göstergelerinde Genel Tablo
2024-2025 eğitim öğretim yılı verilerine göre Türkiye’de 5 yaş net okullaşma oranı yüzde 82,5 oldu. İlkokulda bu oran yüzde 95,4’e, ortaokulda yüzde 89,1’e ve ortaöğretimde yüzde 82,9’a ulaştı. Eğitim kademelerinde okul tamamlama oranları da yüksek seviyelerde gerçekleşti. Sağlık alanında ise 2024 yılında 937 bin 559 canlı doğum gerçekleşti. Hastanede doğum oranı yüzde 99,4’e yükselerek sağlık hizmetlerine erişimin arttığını gösterdi. Doğuşta beklenen yaşam süresi Türkiye genelinde 78,1 yıl olarak hesaplanırken erkeklerde 75,5 yıl, kadınlarda 80,7 yıl oldu. Bebek ve çocuk ölüm oranlarında ise yıllar içinde düşüş kaydedildi.
Sosyal Yapı ve Çocukların Yaşam Koşulları
Türkiye’de hanelerin yüzde 41,9’unda en az bir çocuk bulunuyor. Yoksulluk veya sosyal dışlanma riski altında olan çocuk oranı ise yüzde 36,8 olarak açıklandı. Bu oran, çocukların ekonomik açıdan daha kırılgan bir grupta yer aldığını gösteriyor. Koruyucu aile sisteminde 10 binden fazla çocuk bakım altında bulunurken devlet korumasındaki çocuk sayısı 15 bin 508 olarak kaydedildi. Boşanma sonrası velayet verilen 191 bin çocuğun büyük çoğunluğu annelere verildi. Ayrıca 16-17 yaş kız çocuklarının evlilik oranı 2002’de yüzde 7,3 iken 2025’te yüzde 1,5’e geriledi.
İsimler, Doğumlar ve Çocuklara İlişkin Son Veriler
2024 yılında en çok verilen erkek bebek isimleri Alparslan, Göktuğ ve Metehan olurken kız bebeklerde Alya, Defne ve Gökçe isimleri öne çıktı. Türkiye’de doğan bebeklerin büyük çoğunluğu tekil doğum olarak gerçekleşti. Çocuk bağımlılık oranı ise 2019’da yüzde 34,1 iken 2025’te yüzde 29,7’ye düştü. Özel gereksinim raporu alan çocuk sayısı 96 bin 83 olarak kaydedildi. Çocukların eğitim ve sağlık hizmetlerine erişimi artarken sosyal destek mekanizmalarının da genişlediği görüldü.