HABER49- Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) Muş İl Müdürü Nizamettin Recepoğlu, Sosyal Güvenlik Haftası kapsamında yaptığı açıklamada, kayıt dışı istihdamın hem çalışanlar hem işverenler hem de ülke ekonomisi açısından ciddi sonuçlar doğurduğunu belirterek önemli uyarılarda bulundu.
SGK Muş İl Müdürlüğü, çalışanların sigortalı istihdam edilmesinin hem anayasal hak hem de yasal zorunluluk olduğunu hatırlattı. Açıklamada, işverenlerin sigortasız istihdam yapamayacağı, çalışanların da kendi istekleriyle bu haktan vazgeçemeyeceği belirtildi.
“SİGORTALI ÇALIŞMAK ANAYASAL BİR HAKTIR”
Recepoğlu, kayıt dışı istihdamın çalışanların Sosyal Güvenlik Kurumu'na hiç bildirilmemesi ya da çalışma günleri ile ücretlerinin eksik bildirilmesi anlamına geldiğini ifade ederek şu değerlendirmelerde bulundu:
“Ülkemizin ve sosyal güvenlik sisteminin en önemli sorunları arasında yer alan kayıt dışı istihdam; çalışanların Sosyal Güvenlik Kurumu'na hiç bildirilmemesi ya da çalışma gün veya ücretlerinin eksik bildirilmesidir. Yani sigortasız işçi çalıştırma durumunda olduğu gibi, çalışma sürelerinin veya ödenen ücretlerin eksik bildirilmesi de kayıt dışı istihdam olarak değerlendirilmektedir. Çalışanların sigortalı olarak çalıştırılmaları anayasal bir hak olmakla birlikte hem çalışanlar hem de işverenler açısından yasal bir zorunluluktur.”
“SİGORTASIZ ÇALIŞMA TALEPLERİ KABUL EDİLEMEZ”
Sigortasız çalışmanın hukuken mümkün olmadığını vurgulayan Recepoğlu, işverenlerin çalışan taleplerine rağmen mevzuattan taviz vermemesi gerektiğini söyledi.
Recepoğlu, “İşverenlerin sigortasız istihdam sağlama hakkı bulunmadığı gibi, çalışanların da kendi rızalarıyla dahi olsa bu haktan feragat ederek sigortasız çalışmayı talep etmeleri hukuken mümkün değildir. Çalışanların sigortasız çalışma taleplerinin kabul edilmesi, işverenler açısından iyi niyetle yapılmış bir esneklik gibi görünse de ciddi yasal ve mali riskler barındırmaktadır. İşletmelerimizin bu tür talepler karşısında mevzuattan taviz vermemesi büyük önem taşımaktadır” dedi.
"KAYIT DIŞI ÇALIŞMA SOSYAL GÜVENCELERİ ORTADAN KALDIRIYOR"
Kayıt dışı istihdamın özellikle emeklilik, sağlık ve iş güvencesi açısından ciddi mağduriyetlere yol açtığını belirten Recepoğlu, şu ifadeleri kullandı:
“Özellikle emekli, dul ve yetim aylığı alanların, sosyal yardım yararlanıcılarının veya bakmakla yükümlü olunan kişi statüsündekilerin hak kaybı yaşamamak adına zaman zaman kayıt dışı çalışmaya eğilim gösterebildiği tespit edilmektedir. İşverenlerimizin bu tür talepler karşısında taviz vermeyerek yasal yükümlülüklerini yerine getirme bilinciyle hareket etmeleri; ileride karşılaşılabilecek ağır idari yaptırımların ve öngörülemeyen mali yüklerin önüne geçilmesi adına büyük önem taşımaktadır.”
Recepoğlu, kayıt dışı çalışan kişilerin emeklilik hakkından mahrum kaldığını, iş kazası ve meslek hastalıklarına karşı güvencesiz hale geldiğini kaydederek, şöyle devam etti:
“Kayıt dışı çalışan bir kişi; geleceğin en önemli teminatı olan emeklilik hakkından mahrum kalır. Olası bir iş göremezlik durumunda malullük aylığına hak kazanamaz. Vefatı hâlinde geride bıraktığı ailesi ölüm aylığı güvencesinden yoksun kalır. Beklenmedik iş kayıplarında ekonomik bir kalkan olan işsizlik sigortasından faydalanamaz. Kendisi ve ailesi için sağlık hizmetlerinden doğrudan yararlanma hakkını riske atarak Genel Sağlık Sigortası primlerini kendi bütçesinden ödemek durumunda kalır.”
“KAYIT DIŞI İSTİHDAM EKONOMİYE ZARAR VERİYOR”
Kayıt dışı istihdamın yalnızca bireyleri değil, ülke ekonomisini de olumsuz etkilediğini vurgulayan Recepoğlu, haksız rekabetin arttığını, vergi ve prim kayıplarının oluştuğunu, sosyal güvenlik sisteminin zarar gördüğünü söyledi.
Recepoğlu, “Sosyal güvenlik uygulamalarında asıl amaç cezalandırmak değil, rehberlik odaklı bir yaklaşımla işletmelerin sürdürülebilir ve güvenli bir zeminde büyümesini desteklemektir. Ancak kayıt dışı istihdamın kısa vadeli kazanç gibi görünse de işletmeleri ağır idari para cezaları, teşvik kayıpları ve ciddi yasal yükümlülüklerle karşı karşıya bırakabileceği unutulmamalıdır” ifadelerini kullandı.
VATANDAŞLARA İHBAR VE SORGULAMA ÇAĞRISI
Vatandaşların sigorta durumlarını e-Devlet üzerinden ya da ALO 170 hattından sorgulayabileceklerini ifade eden Recepoğlu, sigortasız çalıştırıldığını düşünen çalışanların ALO 170, SGK müdürlükleri veya CİMER üzerinden ihbar ve şikâyette bulunabileceklerini söyledi.
ÜCRET ÖDEMELERİNDE BANKA ŞARTI
Ücret ödemelerinde banka kanalının önemine de değinen Recepoğlu, Türkiye genelinde 3 ve daha fazla işçi çalıştıran işletmelerde maaş ödemelerinin banka aracılığıyla yapılmasının yasal zorunluluk olduğunu belirtti.
“GELECEK İÇİN KAYITLI İSTİHDAM ŞART”
Recepoğlu açıklamasını şu sözlerle tamamladı:
“Kayıtlı istihdam, sadece yasal bir zorunluluk değil; ülkemizin aydınlık yarınlarına, çocuklarımızın geleceğine ve işletmelerimizin sürdürülebilirliğine yapılan en büyük yatırımdır. Sosyal Güvenlik Haftası kapsamında tüm tarafları bu ortak sorumluluğa sahip çıkmaya davet ediyoruz. Sigorta ile iş güvende, işçi güvende; gelecek güvende.”
