HABER49- Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 8 Mart Dünya Kadınlar Günü kapsamında hazırladığı "İstatistiklerle Kadın, 2025" bültenini yayımladı. Verilere göre Türkiye genelinde kadın nüfusu erkeklerle neredeyse eşitlenirken, Muş’un da içinde bulunduğu TRB2 bölgesinde istihdam ve eğitim verileri Türkiye ortalamasının gerisinde kaldı.
BÖLGESEL İSTİHDAMDA MUŞ VE ÇEVRE İLLER SON SIRALARDA
TÜİK verilerine göre, 2024 yılında Türkiye genelinde kadın istihdam oranı %32,5 olarak kaydedildi. Ancak Muş, Van, Bitlis ve Hakkari’yi kapsayan TRB2 bölgesinde kadın istihdamı büyük bir düşüş göstererek %20,9 ile Türkiye’nin en düşük seviyesinde gerçekleşti. Bölgedeki genel istihdam oranı ise %39,5'te kalarak yine ülke ortalamasının altında yer aldı.
EĞİTİM SEVİYESİ YÜKSELDİKÇE İŞ GÜCÜ ARTIYOR
Bülten, kadınların eğitim düzeyi ile iş gücüne katılımı arasındaki doğrudan ilişkiyi bir kez daha ortaya koydu. Bölge genelinde düşük olan istihdam verilerine karşın, Türkiye genelinde yükseköğretim mezunu kadınların iş gücüne katılım oranı %68,7 olarak ölçüldü. Bu durum, Muş gibi illerde kadın eğitimine yapılacak yatırımların istihdamı artırmada kilit rol oynayacağını gösterdi.
ŞİDDET VE EĞİTİM İLİŞKİSİ: DİJİTAL ŞİDDET ARTIYOR
Araştırmanın en çarpıcı bölümlerinden birini ise kadınlara yönelik şiddet verileri oluşturdu. Muş'un da dahil olduğu toplumsal yapıda eğitim seviyesine göre şiddetin türü değişim gösteriyor: “Okul bitirmeyen kadınlarda %31,8 iken, yükseköğretim mezunlarında %8,9’a düşüyor. Eğitim seviyesi arttıkça bu şiddet türleri artış gösteriyor. Yükseköğretim mezunu kadınlarda dijital şiddet oranı %13,4’e kadar çıkıyor. Fiziksel şiddete maruz kalan kadınların %56’sı eşi veya eski eşi tarafından şiddete uğruyor.”
MUŞLU KADINLAR YAPAY ZEKADA GENÇLERLE YARIŞIYOR
İnternet kullanım verilerine göre, Türkiye genelinde kadınların %18,8’i üretken yapay zeka kullanıyor. Özellikle 16-24 yaş grubundaki genç kadınlarda bu oran %40,5’e kadar yükselerek, genç neslin teknolojiye adaptasyon konusunda erkekleri geride bıraktığı görüldü.
YAŞAM SÜRESİ VE EVLİLİK YAŞI
Verilere göre kadınlar, erkeklerden ortalama 5,2 yıl daha uzun yaşıyor. Kadınların ortalama ilk evlenme yaşı 26 olarak kaydedilirken, Muş’a komşu illerden Tunceli 29,6 ile en yüksek evlilik yaşına sahip il oldu. Şanlıurfa ise 23,7 ile kadınlarda en düşük evlenme yaşına sahip il olarak dikkat çekti.
