Buna göre, 50 yılı aşkın sürenin ardından Ay'a ilk insanlı yolculuğu yapan 4 kişilik mürettebat, 7 Nisan'da Ay'ın yer çekiminin Dünya'ya göre daha baskın hale geldiği "etki alanından" çıktı.

Görev süresince Ay'ın etrafında tur atarak bu uydunun daha önce görünmeyen kısmını görüntüleyen ekip, Dünya'ya dönüşleri için hazırlıkları başlattı.

Ekip, son günlerinde, güncel hava durumu ile Dünya'ya giriş zamanlamasını gözden geçirecek ve iniş sonrası operasyonlar üzerinde çalışacak.

Mürettebatı taşıyan Orion uzay aracı, yerel saatle 10 Nisan 17.07'de (Türkiye saatiyle 11 Nisan 03.07) California eyaletinin San Diego kenti açıklarında Pasifik Okyanusu'na iniş yapacak.

İnişten sonraki iki saat içinde mürettebat, uzay aracından çıkarılarak helikopterlerle USS John P. Murtha gemisine taşınacak ve orada tıbbi incelemeye tabi tutulacak.

Aaçıklamalarda bulunan Kaya, PUURA olarak roket geliştirme konusunda çalışmalar yürüttüklerini söyledi.

Kaya, üzerinde çalıştıkları ürünlerden en önemlisinin sıvı yakıtlı roket motorları olduğunu belirterek, “Türkiye’de doğrudan bir platforma takılıp kullanıma hazır sıvı yakıtlı motor bizimkidir. Defalarca ateşlediğimiz motor. Gayet iyi çalışan ve bir anlamda kendisinden bekleneni yerine getirmesi itibarıyla en iyi motorlardan bir tanesidir. Farklı testlerini yapıyoruz. Şu an belirli performans haritalarına yönelik uzun vadeli çalışma testlerini sürdürmeye devam ediyoruz.” diye konuştu.

Ürettikleri motorun itki yoğunluğu yüksek bir motor olduğuna dikkati çeken Kaya, “Motorun kendisi 10 kilogram ağırlığında. Şu an itibarıyla 500 kilograma kadar bir yükü havalandırabiliyor. Sadece süpersonik değil, ilerleyen dönemde hipersonik potansiyel de barındıran bir motor olduğunu söyleyebiliriz.” ifadelerini kullandı.

Kaya, derin teknoloji yatırımlarının Türkiye’de yükseliş trendi gösterdiğini belirterek, uzay ve savunma alanında ilerleyen yıllarda startup ekosisteminin etkisinin daha belirgin şekilde hissedileceğini anlattı.

Startupların uzun vadeli finansman bulmakta zorluk çektiğini ifade eden Kaya, derin teknoloji alanındaki uzun vadeli desteklerin son derece önemli olduğunu vurguladı.

Kaya, teknoloji geliştirme sürecinde üniversitelerin en büyük katkısının teknoparklar olduğunu belirterek, “Boğaziçi Teknopark’ta uzun süre vakit geçirdik. Boğaziçi Teknopark Genel Müdürü Dr. Cem Duran bey liderliğindeki Boğaziçi Teknopark’ın bize çok büyük katkıları oldu.” dedi.

“Fırlattığınız bir füze ile ilgili ABD’nin 30 saniye içinde haberi olabiliyor”

Uzay alanında son dönemde önemli gelişmeler yaşandığını belirten Kaya, sivil şirketlerin dahi askeri hizmetler sunduğunu ifade etti. Kaya, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Starlink dediğimiz sistemin bir anlamda ciddi bir savunma uygulaması var. Bunu SpaceX’in sitesine girdiğiniz zaman da görebilirsiniz. Starshield diye yeni bir sekme açmışlar. Erken ihbar sistemi. Bizim Çelik Kubbemiz gibi onların da Altın Kubbe çalışmaları var. Bu da o proje için kullanacakları bir erken ihbar sistemi. Sizin buradan fırlattığınız bir füze ile ilgili ABD’nin 30 saniye içinde haberi olabiliyor. Bu çok güçlü bir savunma kabiliyeti aslında. Uzayda ciddi bir bağımsızlık mücadelesi var. Uzaydaki bağımsızlığın korunması için adımlar atılması gerekiyor. Bunun için bir önceki Trump hükümeti Uzay Kuvvetlerini kurdu. Hava kuvvetleri, deniz ve kara kuvvetlerinin yanında bir de uzay kuvvetleri var. Uzayda Amerika’nın bağımsızlığını güçlendirmemiz, Amerikan bayrağını dalgalandırmamız gerekiyor diye.”

“Türkiye’nin kendi GPS sistemi Uluğ Bey çok kritik bir hamle”

Kaya, Türkiye’nin kendi GPS sistemi olan Uluğ Bey’in çok kritik bir hamle olduğunu belirterek, “Yine Selçuk Bayraktarların yaptığı bir proje bu. Bağımsız bir GPS altyapısının son derece kritik olduğunu söylemek mümkün. Uzayda bir masa kuruluyor şu an ve o masa kurulurken bir ayağı olmadığımız takdirde sonradan o masaya oturmamıza izin vermeyecekler. Bu açıdan da aslında nükleere benziyor. Bütün dünya için uzayda ciddi bir bağımsızlık problemi var.” ifadelerini kullandı.

HABER49- Açılış programı kapsamında Bitlis, Çanakkale, İstanbul, Hatay, Mardin illeriye eş zamanlı bağlantı kurulurken, Rize’den de Rize-Artvin Havalimanı’ndan da canlı yayına katılım sağlandı. Rize’deki bağlantıda Rize Valisi İhsan Selim Baydaş’a Rize Belediye Başkanı Rahmi Metin, Türk Telekom Genel Müdür Yardımcısı Ali Arıöz, AK Parti Rize İl Başkanı Yılmaz Katmer eşlik etti. Canlı bağlantıda konuşan Rize Valisi Baydaş, Rize-Artvin Havalimanı’nın da 5G teknolojisi gibi Cumhurbaşkanı Erdoğan tarafından ülkeye kazandırılan önemli yatırımlardan biri olduğunu belirterek, "Cumhurbaşkanım, Rize-Artvin Havalimanı’ndayız. Burası da ülkemize kazandırdığınız eşsiz eserlerden bir tanesi. 5G teknolojisiyle de buluşmuş olacağız bu vesileyle. Sizlere hem bu müstesna Rize-Artvin Havalimanı için hem de bugün ülkemize sunduğunuz 5G teknolojisi için teşekkürlerimizi arz ediyor, emirlerinize hazır olduğumuzu ifade ediyoruz" dedi.

Protokol kapsamında, bilim, teknoloji ve uzay meraklısı gençler, Türkiye'nin ilk uzay hackathonu için Türkiye'nin 37 şehrinde bir araya geldi. İki günlük "TUA Astro Hackathon"da, yarışmacılar 36 saat boyunca uzay alanında belirlenen çeşitli problemlere çözümler arıyor.

Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı koordinasyonunda yürütülen Türkiye'nin ilk milli uzay temalı hackathonu kapsamında yarın yarışmacıların projeleri, her şehrin kendi jürisi tarafından değerlendirilecek. Ardından, 37 şehirden ilk 3'e girmeye hak kazananlar belli olacak. Daha sonra açıklanacak bir tarihte ise bu takımlar arasında değerlendirme yapılarak, Türkiye'nin en iyi 3 takımı belirlenecek. Kazanan takımlara projelerini hayata geçirmeleri için çeşitli ödül ve destekler verilecek.

Katılımcılar, Ay yüzeyi için otonom rota optimizasyonundan haberleşme uyduları için yenilikçi radyasyon kalkanına, bölgesel konumlama ve zamanlamada güneş fırtınaları için erken uyarı ağına, uzay sanayisinden yörünge dinamiğine kadar birçok konuda çalışmalar gerçekleştiriyor. Ayrıca, yeni nesil uzay okuryazarlığı, uzay istasyonu gibi konularda çözüm önerileri hackathon gündeminde bulunuyor.

Türk cumhuriyetlerine açılacak

TUA Astro Hackathon'un küresel topluluk lideri Koray Hamza Kalaycı, AA muhabirine, 5 yıldır NASA Space Apps Challenges'ın Türkiye'de farklı konumlarda yerel liderliğini yaptığını ve bunun daha fazla şehirde düzenlenmesine öncülük ettiğini söyledi.

Daha sonra bu etkinliği yerli olarak düzenlemek istediklerini vurgulayan Kalaycı, şöyle devam etti:

"Bu fikrimizi TUA'ya sunduk. TUA ve yetkili birimlerin onayını aldıktan sonra 5 yıllık süreç için etkinliğin Türkiye, Türk cumhuriyetleri, Orta Doğu ve Balkanlar'da yapılması için imzalar atıldı. Böylece 'TUA Astro Hackathon' çatısı altında 78 ülkede uzay alanında bir ekosistem kurulmasına öncülük edeceğiz. Bu sayede Türk bayrağının daha geniş bir coğrafyada dalgalanmasına liderlik etmeyi hedefliyoruz."

Kalaycı, bu yıl etkinliğin ilk yılı olduğu için sadece Türkiye'ye odaklandıklarını ancak gelecek yıldan itibaren bu bölgelere de açılacaklarını bildirdi.

Organizasyonun iki ay gibi kısa bir sürede hayata geçirilmesinde, Milli Eğitim Bakanlığı il müdürlükleri, Gençlik ve Spor Bakanlığı ile yerel yönetimlerle kurulan işbirliği sayesinde atılan sağlam temellerin etkili olduğunu vurgulayan Kalaycı, daha önce uzay alanında faaliyet göstermiş ve kendi ülkelerinde liderlik yapan kişilerle de görüşmelerinin sürdüğünü dile getirdi.

"Daha çok katılımcıyla yola devam edeceğiz"

TUA Astro Hackathon'un Ankara yerel lideri Talha Kaya da yerel lider seçilme sürecini anlattı.

Ankara Üniversitesi Astronomi ve Uzay Bilimleri Bölümü son sınıf öğrencisi olduğu bilgisini veren Kaya, gerekli mülakatları başarıyla tamamlayarak Ankara genel lideri seçildiğini ifade etti.

NASA'nın dünya genelinde uzay alanında yaptığı bir hackathon bulunduğuna dikkati çeken Kaya, "Türkiye'nin ilk milli hackathonunun Ankara lideri olmaktan gurur duyuyorum. Daha önce uzay alanında, uzayı topluma yayma konusunda yaptığım çalışmalar bu göreve seçilmemde etkili oldu. Ankara'da uzay ve bilime meraklı bu kadar gencin bulunması Milli Uzay Programı'mızdaki hedeflerin hayata geçirilmesinde de önemli rol oynadığını düşünüyorum. Bu yıl ilk olması sebebiyle katılımcı sayısını kısıtlı tuttuk, ilerleyen yıllarda daha çok katılımcıyla yola devam edeceğiz." diye konuştu.

Liseli öğrenciler görev başında

TEMA Koleji 9. sınıf öğrencisi Reyhan Boybaşı da yarışmaya katıldıkları projeye ilişkin bilgi verdi.

Ay yüzeyindeki engelleri aşmak için biyonik bir kol ve özel kameralar bulunan bir araç geliştirdiklerini belirten Boybaşı, "En dikkat çekici özelliğimiz ise tekerlek tasarımımız. Derin kraterlere saplanmamak için her tekerleğin içinde gizli palet sistemleri düşündük. Bir engel durumunda paletler aktive olarak aracı yükseltecek ve haritalama işleminin sorunsuz sürmesini sağlayacak." dedi.

5G teknolojisiyle uyumlu telefon ve sim karta sahip kullanıcılar, hem operatör hem de telefonda 5G sistemlerini aktif ederek, 1 Nisan'dan itibaren kapsama alanları içinde bu teknolojiyi kullanabilecek.

AA muhabirinin derlediği bilgiye göre, mobil iletişimin 5. nesli olan 5G, önceki nesillere göre kablosuz ağ mimarisini temelden değiştiriyor.

Dijital dünyadaki her şeyin birbiriyle anlık haberleşebilmesi için tasarlanan bu teknoloji, mobil ağların karşılayamadığı anlık tepki süresi ve yoğun bağlantı taleplerine de cevap veriyor.

Ulaştığı hızla geçmiş teknolojilerden ayrılan 5G'de daha önceden megabitlerle ifade edilen hız, gigabit seviyelerine ulaşıyor.

Türkiye 5G'ye geçiş için çalışmalarına uzun süredir devam ediyor. TBMM, stadyumlar gibi birçok alanda geçen yıl test çalışmaları kapsamında hizmete sunulan bu teknoloji, 1 Nisan itibarıyla ise ülke genelinde kullanılmaya başlanacak.

5G ilk aşamada 81 il merkezinde devreye girecek, 2 yıl içinde ülkenin her noktasına yayılacak.

Dolayısıyla ilk aşamalarda sadece şehir merkezlerinde olacak bu teknoloji, peyderpey genişleyecek.

5G KULLANIMI İÇİN YAPILMASI GEREKENLER

Beşinci nesil mobil haberleşme için kullanıcıların en başta bu teknolojiye uyumlu bir cep telefonu ile uyumlu bir sim kartının olması gerekiyor.

Halihazırda 4,5G teknolojisi ile uyumlu sim kartlar 5G ile de uyumlu iken daha önceki teknolojilere ait sim kartların güncellenmesi şartı bulunuyor.

Uyumlu telefon ve sim karta sahip olunduktan sonra geriye bu teknolojiyi aktif etmek kalıyor. Türkiye'de bu hizmeti sunacak 3 operatörde de SMS ile veya operatörlerin mobil uygulamaları üzerinden 5G aktif edilebiliyor.

Dördüncü ve son aşamada ise telefonun "Ayarlar", "Hücresel" veya "Mobil Ağlar" kısmından şebekenin LTE veya 4,5G'den 5G'ye taşınması gerekiyor.

Uyumlu telefon ve sim kart sahip, hem operatör hem de telefonda 5G sistemlerini aktif eden kullanıcılar ise 1 Nisan itibarıyla kapsama alanı içinde bu teknolojiyi kullanabilecek.

TELEFONUN UYUMLU OLUP OLMADIĞI NASIL KONTROL EDİLİYOR?

Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu'nun açıklamasına göre Türkiye'deki 95 milyon civarında cep telefonundan 32 milyonu 5G'ye uyumlu görünüyor. Yaklaşık bir sene önce bu rakam 15 milyon civarında bulunuyordu. 5G'nin devreye girmesiyle bu rakamın artması bekleniyor.

Bu kapsamda Apple telefonlarda iPhone 12 ve sonrası, Samsung telefonlarda da Galaxy S21 ve sonrasındaki telefonların uyumlu olduğu operatörler tarafından ifade edildi.

Kullanıcılar Android ve iPhone telefonlarda "Ayarlar" menüsünden "Hücresel" veya "Mobil Ağlar" başlığı altında en yüksek teknoloji olarak LTE veya 4,5G yerine 5G'yi görüyorsa bu teknolojiye uyumlu telefonu olduğu anlamını taşıyor.

Operatörlerin internet siteleri üzerinden de telefonlarının 5G uyumlu olup olmadığını tespit edebiliyor.

5G BİRÇOK ALANDA FARKLILIK YARATACAK

Bu teknolojiyi 1 Nisan itibarıyla hizmete sunacak 3 operatör de 5G uyumlu telefonlara yönelik kampanyalara odaklandı. Böylece kullanıcılar telefonunu güncelleyerek 5G'yi kullanmaya başlayabiliyor.

Ancak 5G yüksek hızla birlikte yüksek veri kullanımını da beraberinde getiriyor. Bu, internet paketlerinin 4,5G teknolojisine göre daha hızlı tükenebileceği anlamını taşıyor. Operatörler ise yüksek kullanıma yönelik "sınırsız mobil internet" gibi seçeneklerle yeni paketler sunuyor.

5G'nin daha hızlı internetin yanında, hayatın birçok alanında kritik değişiklikleri beraberinde getirmesi bekleniyor. Bu teknolojiyle büyük dosyaların saniyeler içinde inmesi, konser, stadyum, metro gibi kalabalık yerlerde bağlantı kopmalarının azalması ve mobil cihaz üzerinden başka elektronik araçlarla hızlıca iletişim kurulabilmesi mümkün olacak.

Uzaktan ameliyatların robotlarla yaygınlaşması, 5G'nin 1 milisaniyenin altına düşen gecikme süresi sayesinde, bir cerrahın binlerce kilometre ötedeki bir hastayı robotik kollar yardımıyla, sanki yanındaymış gibi anlık tepkilerle ameliyat edebilmesi hedefleniyor.

Ayrıca 5G, sanayi ve üretimde binlerce sensör ve robotun aynı anda çalışması, tarlaların sulanması ve sensörlerle izlenmesi imkanı sunuyor.

Mobil oyunlarda gecikmenin düşmesiyle takılmaların azalması ve bulut tabanlı oyunların her yerde daha rahat oynanabilmesi de 5G ile mümkün olacak.

"We Are Social 2026" verilerine bakıldığında dünya genelinde haftalık sosyal medya kullanım süresinin 18 saat 36 dakika olduğunu belirten Uraloğlu, Türkiye'de bu sürenin 25 saat 4 dakikaya çıktığını ifade etti. Uraloğlu, "Çevrim içi medyada geçirilen haftalık süre ise dünya genelinde 33 saat 27 dakikaya, ülkemizde 41 saat 37 dakikaya ulaştı. Neredeyse 2 güne yaklaşan haftalık kullanım ile dünya ortalamasının üzerine çıktık." ifadelerini kullandı.

GÜNLÜK KULLANIM SÜRELERİ

Günlük kullanım sürelerine ilişkin verileri de paylaşan Uraloğlu, Türkiye'de kullanıcıların en fazla zamanı Instagram'da geçirdiğine dikkati çekerek, "Instagram'da günlük ortalama kullanım süresi 1 saat 53 dakikaya ulaşırken YouTube'da 1 saat 28 dakika, TikTok'ta ise 1 saat 25 dakika seviyesinde gerçekleşiyor." bilgisini verdi.

Ergül, özellikle Da Vinci Robotik Cerrahi Sistemi hakkında bilgi vererek, robotik cerrahinin nasıl çalıştığını ve ameliyat süreçlerinde sağladığı avantajları aktardı.

Robot destekli ameliyatların daha küçük kesilerle yapılabildiğini, hastaların iyileşme sürecinin daha hızlı olabildiğini söyleyen Ergül, yapay zekâ uygulamalarının teşhis ve tedavi süreçlerinde giderek daha fazla kullanıldığını belirtti.

EKİP ÇALIŞMASININ ÖNEMİ

Programda, TEKNOFEST yarışmalarında sağlıkta yapay zekâ alanında Türkiye ikinciliği elde eden projeye ilişkin bilgiler de paylaşıldı. Projenin fikir aşamasından yarışma sürecine kadar geçen aşamalar öğrencilere anlatıldı. Başarıya giden süreçte ekip çalışmasının ve disiplinli hazırlığın önemine dikkat çekildi.

9–12 Şubat tarihleri arasında Batman’da gerçekleştirilen 57. TÜBİTAK 2204-A Lise Öğrencileri Araştırma Projeleri Yarışması Van Bölge Finalleri sonuçlandı. Bölgedeki pek çok iddialı projenin sergilendiği yarışmada, Muş İMKB Anadolu Lisesi ekibi sergiledikleri performansla damga vurdu.

"TAMGA" İLE TEKNOLOJİK TASARIMDA BİRİNCİLİK

Genç mucitler Hamza Özcan ve Yunus Emre Korkmaz, danışman öğretmenleri Ferhan Ulu rehberliğinde geliştirdikleri “TAMGA Acil Durum Kimliklendirme Sistemi” ile Teknolojik Tasarım alanında jüri karşısına çıktı.
Proje, acil durumlarda hızlı, güvenli ve hatasız kimlik tespiti yapılmasına olanak sağlayan özgün yapısı ve toplumsal fayda odaklı yaklaşımıyla jüriden tam not alarak kategorisinde bölge birincisi seçildi.

"BU GURUR TÜM MUŞ’UN"

Elde edilen başarının ardından Muş İl Milli Eğitim Müdürlüğü bir tebrik mesajı yayımladı. Muş İl Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından yapılan açıklamada, öğrencilerin bilimsel düşünme becerileri ve öğretmenlerin rehberliğinin önemine dikkat çekilerek şu ifadelere yer verildi: "Bu gurur verici başarıda emeği geçen öğrencilerimiz Hamza Özcan ve Yunus Emre Korkmaz'ı, danışman öğretmenleri Ferhan Ulu'yu yürekten tebrik ediyor, başarılarının artarak devam etmesini diliyoruz."

İstanbul Üniversitesi Entertech Teknokent tarafından düzenlenen “Yılın En’leri Ödül Töreni”, 9 Şubat Pazartesi günü İstanbul’da yapıldı. Törene İstanbul Vali Yardımcısı Cengiz Karabulut, İstanbul Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Osman Bülent Zülfikar ile İstanbul-Cerrahpaşa Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Nuri Aydın katıldı.

Törende; ihracat performansı, Ar-Ge yetkinliği, yatırım alma başarısı ve sürdürülebilir etki alanlarında öne çıkan girişimler ödüllendirildi. Bu kapsamda RoboTaş AI Takımı, sağlık teknolojileri alanındaki çalışmalarıyla ödül alan ekipler arasında yer aldı.

ROBOTAŞ AI TAKIMI ÜROLOJİ ALANINDA YAPAY ZEKÂ ÇALIŞMALARI YÜRÜTÜYOR

Muş Devlet Hastanesi Üroloji Kliniği’nde görev yapan Op. Dr. Rifat Burak Ergül, RoboTaş AI bünyesinde özellikle ürolojik taş hastalıklarının tanı ve tedavisinde robotik ve yapay zekâ destekli sistemler üzerine çalışmalar yürütüyor. Geliştirilen teknolojilerin klinik karar süreçlerini desteklemesi ve hasta güvenliğini artırması hedefleniyor.

“BU ÖDÜL BİZİM İÇİN BÜYÜK BİR MOTİVASYON KAYNAĞI”

Ergül, elde edilen başarıya ilişkin yaptığı açıklamada, “Muş’ta görev yapan bir hekim olarak, geliştirdiğimiz yapay zekâ projelerinin Entertech gibi prestijli bir platformda ödüllendirilmesi bizler için büyük bir motivasyon kaynağıdır. Amacımız, sağlık alanında yapay zekâ uygulamalarını yaygınlaştırarak ülkemize katma değer sağlamaktır” ifadelerini kullandı.

GELENEKSEL YÖNTEMLERİN ÖTESİNDE OTONOM SAĞLIK YÖNETİMİ

“Küçükbaş Hayvanlarda Çok Modlu Veri Füzyonu ve Entegre Yapay Zekâ Mimarisi ile Otonom Hastalık Teşhisi ve Proaktif İzolasyon Sisteminin Geliştirilmesi” başlığını taşıyan proje ile geleneksel ve reaktif hayvan sağlığı uygulamalarının ötesine geçilmesi amaçlanıyor. Çalışma kapsamında, hastalıklar ortaya çıkmadan önce tespit edilerek tam otonom bir teşhis ve yönetim sistemi geliştirilecek.

TEK KAYNAK DEĞİL, ÇOK MODLU VERİ ANALİZİ

Proje, hayvan sağlığını tek bir veri kaynağına bağlı kalmadan çok yönlü bir yaklaşımla ele almasıyla dikkat çekiyor. Bu doğrultuda; RFID sistemleri, termal ve RGB kameralar, IoT tabanlı çevresel sensörler ve akıllı suluklardan elde edilen veriler, çok modlu veri füzyonu yöntemiyle birlikte değerlendirilecek. Toplanan veriler; CNN, LSTM ve Vision Transformer gibi ileri seviye derin öğrenme modelleriyle analiz edilerek mastitis, ayak çürüğü ve zatürre gibi hastalıkların, henüz klinik belirtiler ortaya çıkmadan erken evrede tespit edilmesi hedefleniyor. Sistemin teşhis doğruluğunun %95’in üzerine çıkması bekleniyor.

HASTA HAYVANLAR OTOMATİK OLARAK İZOLE EDİLECEK

Projede yalnızca teşhis değil, hastalık yönetimi de otonom olarak sağlanacak. Hastalığı tespit edilen hayvanlar, RFID kontrollü akıllı kapılar aracılığıyla otomatik olarak izole bölmelere yönlendirilecek. Bu sayede hastalıkların sürü içinde yayılması anında önlenecek, çiftçiler ve veteriner hekimler ise eş zamanlı olarak bilgilendirilecek.

PİLOT UYGULAMA 36 AY SÜRECEK

36 ay sürecek pilot uygulamanın Muş Alparslan Üniversitesi bünyesinde yürütülmesi planlanıyor. Projenin tamamlanmasıyla birlikte; hastalık teşhis süresinin %60 oranında kısaltılması, sürüdeki morbidite oranının %40 azaltılması ve iş gücü maliyetlerinde %20 tasarruf sağlanması öngörülüyor.

HAYVAN REFAHI, HALK SAĞLIĞI VE SÜRDÜRÜLEBİLİR GIDA VURGUSU

Hayvan refahını artırmasının yanı sıra gereksiz antibiyotik kullanımını azaltmayı hedefleyen proje, bu yönüyle halk sağlığına ve sürdürülebilir gıda teminine de katkı sunacak. Çalışma aynı zamanda Türkiye’nin 12. Kalkınma Planı ile TARBİL (Tarımda Dijital Dönüşüm Stratejisi) hedefleriyle de uyumlu bulunuyor. Projenin, akıllı tarım alanında patent, bilimsel yayın ve nitelikli insan kaynağı açısından ülkeye önemli kazanımlar sağlaması bekleniyor.

Projede; Mühendislik-Mimarlık Fakültesi'nden 1 yürütücü ve 5 araştırmacı, Uygulamalı Bilimler Fakültesi'nden 2 araştırmacı ve 1 bursiyer ile Bilgi İşlem Daire Başkanlığı'ndan 1 araştırmacı ve 1 bursiyer görev alıyor.

Üst Kurul, SHOW TV'de yayımlanan "Veliaht" adlı dizide yer alan şiddet sahnelerinin, şiddetin olağanlaştırıldığı, yöntem öğretici nitelikte olduğu ve şiddetin gerçek dünyada yer bulmasına yol açabilecek etkilere sebep olabileceğini tespit etti.

Bu nedenlerle SHOW TV'ye, 6112 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun'un 8. maddesi uyarınca, "Şiddeti özendirici veya kanıksatıcı olamaz" ve "Radyo ve televizyon yayın hizmetlerinde, çocuk ve gençlerin fiziksel, zihinsel veya ahlaki gelişimine zarar verebilecek türde içerik taşıyan programlar, bunların izleyebileceği zaman dilimlerinde ve koruyucu sembol kullanılsa dahi yayınlanamaz" hükümlerini ihlalden idari para cezası verildi.

Üst Kurul toplantısında, NOW televizyonunda yayımlanan "Halef: Köklerin Çağrısı" adlı dizide yer alan yayın ihlalleri de incelendi.

Diziye ilişkin web sitesi, telefon hattı ve e-Devlet üzerinden RTÜK'e iletilen çok sayıda şikayeti de dikkate alan Üst Kurul, dizinin ilgili bölümlerinde resmedilen ilişkilerin sadakatsizlik ve değersizleştirme gibi temeller üzerine oturtulduğunu tespit etti.

Ayrıca dizide, iki kız kardeşin bir adamla evli olması, bu durumun iki kız kardeş arasında rekabete dönüşmesi, evliliğin her ikisiyle de normal gibi gösterilmesi sebebiyle çok eşliliğin normalleştirildiği, kadınların küçük düşürücü şekilde yansıtıldığı da değerlendirildi.

Bu gerekçelerle, NOW televizyonuna idari para cezası uyguladı.

DİSNEY+ VE SPOTİFY'A DA YAPTIRIM UYGULANDI

Üst Kurulda "Disney+" adlı isteğe bağlı medya hizmet sağlayıcı kuruluşta yayımlanan ve Hasan Can Kaya tarafından sunulan "Konuşanlar" adlı programdaki genel ahlaka aykırı nitelikte içerikler ile argo ve küfürlü ifadeler ele alındı.

Programda, toplum tarafından hoş görülmeyen sadakatsizlik, kaba dil, kumar gibi davranışların bir başarı hikayesi gibi anlatılmasının, bu davranışların normalleşmesine, hatta popülerlik kazanmak için taklit edilmesine yol açabileceğine işaret eden Üst Kurul, programın, genel ahlak ve mahremiyet sınırlarının aşılmasını ödüllendirilecek bir performans olarak görüp teşvik ettiğini belirledi.

Bu gerekçelerle "Disney+" adlı isteğe bağlı medya hizmet sağlayıcı kuruluşa ilgili kanunda yer alan "Toplumun milli ve manevi değerlerine, genel ahlaka ... aykırı olamaz" ve "Türkçenin, özellikleri ve kuralları bozulmadan doğru, güzel ve anlaşılır şekilde kullanılmasını sağlamak zorundadır, dilin düzeysiz, kaba ve argo kullanımına yer verilemez" hükümlerine aykırı hareket etmekten katalogdan çıkarma ve idari para cezası verildi.

Üst Kurulda, "Spotify" adlı isteğe bağlı medya hizmet sağlayıcı kuruluşun yayımladığı şarkılarda ve çalma listelerinde genel ahlaka aykırı nitelikte argo ve küfürlü ifadelerin kullanılması da görüşüldü.

Bu kapsamda, Spotify'e kanunun ilgili maddesinin hükmünü ihlalden idari para cezası uygulandı.

EFSANE FUTBOL'A ÜRÜN YERLEŞTİRME YAPTIRIMI

Radyo ve Televizyon Üst Kurulu, NOW televizyonunda yayınlanan "Efsane Futbol" adlı programda yapılan ürün yerleştirmelerin program bütünlüğünü bozmasını ve ürüne aşırı vurgu yapılmasını da değerlendirdi.

Bu gerekçelerle NOW televizyonuna, 6112 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun'un 13'üncü maddesinde yer alan "Ürün yerleştirmenin, medya hizmet sağlayıcının editoryal bağımsızlığını ve sorumluluğunu etkilemesine izin verilmez. Ürün yerleştirmede, ürün veya hizmetlerin kiralanması veya satın alınması doğrudan teşvik edilemez ve ürüne aşırı vurgu yapılmaz..." hükmünü ihlalden idari para cezası uygulandı.

Şanlıurfa GAP Havalimanı'nda düzenlenecek TEKNOFEST 2026, 75 milyon lira ödül ve 100 milyon liradan fazla malzeme desteğiyle genç zihinleri yeni keşiflere davet ediyor.

Her yıl yenilenen yarışma kategorileriyle öne çıkan festival, dünyanın en büyük ödüllü teknoloji yarışmalarına bu yıl da ev sahipliği yapacak. Bu yıl 52 ana ve 127 alt kategoride düzenlenecek TEKNOFEST teknoloji yarışmaları için başvurular 20 Şubat'a kadar devam edecek.

İlkokuldan lisansüstüne kadar her eğitim seviyesinden gençler başvurabiliyor

TEKNOFEST 2026'da Roket Yarışması, Tarım Teknolojileri Yarışması, İnsansız Hava Araçları Yarışmaları, ÇELİKKUBBE Hava Savunma Sistemleri Yarışması, Sağlıkta Yapay Zeka Yarışması ve Güvenli Uydu Haberleşmesi Yarışması gibi pek çok alanda teknoloji yarışması düzenlenecek.

Önceki yıllardan farklı olarak Elektronik Harp Yarışması, İleri Otonom Sistemler Tasarım ve Operasyon Yarışması, TEKNOFEST Maden Teknolojileri Yarışması ve FPV Drone İzleme (Tracking) Yarışması, bu yıl ilk kez başvuruya açılarak teknoloji tutkunlarına yeni deneyim fırsatları sunacak.

2018 yılından bu yana düzenlenen TEKNOFEST'in teknoloji yarışmalarına bugüne kadar 4 milyondan fazla yarışmacı başvurdu. TEKNOFEST 2026'da da ilkokuldan lisansüstüne kadar her eğitim seviyesinden binlerce genç, hayallerini projeye dönüştürmek için farklı kategorilerdeki teknoloji yarışmalarına başvurma imkanı yakalayacak.

TEKNOFEST'in teknoloji yarışmalarına katılmak için başvurular, "www.teknofest.org" adresinden 20 Şubat'a kadar yapılabilecek.