HABER49- Anayasa Mahkemesi (AYM), e-ticaret platformlarını ayıplı mala ilişkin sorumluluktan muaf tutan bazı yasal düzenlemelerin iptaline karar verdi. Karar, 2 Haziran 2026 tarihli Resmi Gazete’de yayımlandı.
Yürürlükte bulunan düzenlemelere göre, Trendyol ve Hepsiburada gibi e-ticaret platformları, satıcı adına tahsilat yapmaları ve ürünün tüketiciye ulaştırılması sürecinde yer almalarına rağmen ayıplı ürünlere ilişkin tüketici taleplerinden sorumlu tutulmuyordu.
Bu kapsamda tüketiciler, ayıplı bir ürünle karşılaşmaları halinde yalnızca satıcıya başvurabiliyordu. Satıcının platformdan ayrılması, iletişime geçilememesi ya da faaliyetini sonlandırması gibi durumlarda ise tüketicinin başvuru imkanları sınırlı kalıyordu. Mevcut mevzuatta, aracı hizmet sağlayıcıları ayıplı mala ilişkin seçimlik haklar ve tazminat talepleri bakımından sorumluluk dışında tutuluyordu.
DAVA SÜRECİ ANAYASA MAHKEMESİ’NE NASIL TAŞINDI?
Kararın temelini, elektronik ticaret yoluyla satın alınan ayıplı bir mal nedeniyle uğranıldığı belirtilen manevi zararın tazmini istemiyle açılan bir tüketici davası oluşturdu.
Davaya bakan Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi, uygulanması gereken bazı hükümlerin Anayasa’ya aykırı olduğu kanaatine vararak konuyu Anayasa Mahkemesi’ne taşıdı. Başvuruyu inceleyen AYM, kararını 12 Şubat 2026 tarihinde verdi. Karar, 2 Haziran 2026 tarihinde Resmi Gazete’de yayımlanarak kamuoyuna duyuruldu.
AYM HANGİ DÜZENLEMELERİ İPTAL ETTİ?
Anayasa Mahkemesi, iki ayrı yasal düzenlemenin iptaline hükmetti. Bunlardan ilki, 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’un 48. maddesinin 6. fıkrasının (d) bendinde yer alan ve aracı hizmet sağlayıcılarını ayıplı mala ilişkin tüketici haklarından muaf tutan düzenleme oldu.
İkinci iptal kararı ise 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun’un 9. maddesinin 1. fıkrasına ilişkin verildi. Söz konusu hüküm, aracı hizmet sağlayıcılarının platformda sunulan içerikler ile bu içeriklere konu mal veya hizmetlere ilişkin hukuka aykırı durumlardan sorumlu olmadığını düzenliyordu.
AYM, her iki düzenlemenin iptaline oy çokluğuyla karar verdi. Kararda üye Ömer Çınar karşı oy kullandı.
AYM KARARININ GEREKÇESİNDE HANGİ DEĞERLENDİRMELER YER ALDI?
Kararda, e-ticaret platformlarının faaliyetleri ve sistem içerisindeki konumları değerlendirildi. AYM, bazı platformların yalnızca alıcı ve satıcı arasında iletişim kurulmasını sağlamadığını, aynı zamanda ticarete konu mal ve hizmetler hakkında bilgi sahibi olabildiğini ve belirli alanlarda kontrol yetkisi bulunduğunu belirtti.
Mahkeme, bu tür platformların sorumluluktan tamamen muaf tutulmasına ilişkin düzenlemeleri inceledi. Ayrıca mevcut düzenlemelerin platformlar ile tüketiciler arasındaki menfaat dengesine etkisi de değerlendirildi.
Kararda, özellikle tüketicinin satıcıya ulaşamadığı durumların dikkate alındığı belirtilirken, devletin Anayasa’nın 5, 35 ve 172’nci maddeleri kapsamında sahip olduğu yükümlülüklere de atıfta bulunuldu.
İPTAL KARARLARI NE ZAMAN YÜRÜRLÜĞE GİRECEK?
Anayasa Mahkemesi, oluşabilecek yasal boşluğun önüne geçilmesi amacıyla iptal hükümlerinin Resmi Gazete’de yayımlanmasının ardından dokuz ay sonra yürürlüğe girmesine karar verdi.
Buna göre iptal edilen hükümler Mart 2027 itibarıyla yürürlüğe girecek. Bu süre içerisinde Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin konuya ilişkin yeni bir yasal düzenleme yapması öngörülüyor.
Kararın yürürlüğe girmesiyle birlikte, online alışverişlerde ayıplı ürün nedeniyle zarar gördüğünü belirten tüketicilerin, belirli durumlarda platformlara da başvurabilmesinin önü açılmış olacak.